Privacy Policy

I – INFORMACJE DOTYCZĄCE POLITYKI PRYWATNOŚCI STRONY

  1. Ta sekcja zawiera informacje o sposobie zarządzania win-project.eu w odniesieniu do przetwarzania danych użytkowników win-project.eu.
  2. Niniejsza polityka jest również ważna w rozumieniu art. 13 Dekretu Ustawodawczego nr 196/2003, Kodeksu ochrony danych osobowych, oraz w rozumieniu art. 13 Rozporządzenia UE nr 2016/679, dotyczącego ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i swobodnego przepływu takich danych, dla osób wchodzących w interakcję z win-project.eu i dostępna jest pod adresem odpowiadającym stronie głównej: https://win-project.eu
  3. Informacje te są przekazywane wyłącznie dla win-project.eu, a nie dla innych stron internetowych, które mogą być konsultowane przez użytkownika za pośrednictwem zawartych w nich linków.
  4. Celem niniejszego dokumentu jest zapewnienie wskazówek dotyczących metod, terminów i charakteru informacji, które administratorzy danych muszą przekazywać użytkownikom podczas łączenia się ze stronami internetowymi win-project.eu, niezależnie od celów samego połączenia, zgodnie z prawodawstwem włoskim i europejskim.
  5. Polityka może być modyfikowana ze względu na wprowadzenie nowych zasad w tym zakresie, dlatego zachęcamy do okresowego sprawdzania tej strony.
  6. Jeśli użytkownik ma mniej niż 16 lat, zgodnie z art. 8 ust. 1 rozporządzenia UE 2016/679, musi on / ona uprawomocnić swoją zgodę za pomocą autoryzacji rodziców lub opiekunów.

II – PRZETWARZANIE DANYCH

1 – Administrator danych

  1. Administratorem danych jest osoba fizyczna lub prawna, organ publiczny, służba lub inny organ, który samodzielnie lub wspólnie z innymi, określa cele i sposoby przetwarzania danych osobowych. Zajmuje się również profilami bezpieczeństwa.
  2. W odniesieniu do tej strony internetowej administratorem danych jest: Altheo Valentini. Można się z nim skontaktować w celu uzyskania wyjaśnień lub skorzystania z praw użytkownika pod następującym adresem e-mail: info@win-project.eu.

2 – Osoba odpowiedzialna za przetwarzanie danych

  1. Osobą przetwarzającą dane jest osoba fizyczna lub prawna, organ publiczny, służba lub inny organ, który przetwarza dane osobowe w imieniu administratora danych.
  2. Zgodnie z art. 28 Rozporządzenia UE nr 2016/679, w sprawie powołania właściciela danych, osobą odpowiedzialną za przetwarzanie danych strony win-project.eu jest: Altheo Valentini.

3 – Lokalizacja przetwarzania danych

  1. Przetwarzanie danych generowanych przez korzystanie z win-project.eu odbywa się w: Via Andrea Vici 8/b – 06034 Foligno (PG) – Włochy.
  2. W razie potrzeby dane związane z usługą newslettera mogą być przetwarzane przez osobę odpowiedzialną za przetwarzanie danych lub podmioty wyznaczone przez osobę odpowiedzialną do tego celu we własnym biurze.

III – PLIKI COOKIES

1 – Rodzaj plików Cookies

  1. win-project.eu używa plików cookie, aby uczynić przeglądanie przez użytkownika łatwiejszym i bardziej intuicyjnym: pliki cookie to małe ciągi tekstu używane do przechowywania pewnych informacji, które mogą dotyczyć użytkownika, jego preferencji lub jego urządzenia do uzyskiwania dostępu do Internetu (komputer, tablet lub telefon komórkowy) i są używane głównie do dostosowania funkcjonowania strony internetowej do oczekiwań użytkownika, oferując bardziej spersonalizowane przeglądanie i zapamiętując wybory dokonane wcześniej.
  2. Plik cookie składa się z niewielkiej ilości danych przesyłanych do przeglądarki użytkownika z serwera internetowego i może być odczytany tylko przez serwer, który przesłał dane. Nie jest to kod wykonywalny i nie przenosi wirusów.
  3. Pliki cookie nie rejestrują żadnych danych osobowych i żadne identyfikowalne informacje nie będą przechowywane. Jeśli chcesz, możesz zapobiec zapisywaniu niektórych lub wszystkich plików cookie. Jednak w tym przypadku korzystanie z witryny i świadczonych usług może być zagrożone. Aby kontynuować bez zmiany opcji związanych z plikami cookie, po prostu kontynuuj przeglądanie.
Rodzaje plików cookie, które wykorzystuje witryna, są następujące:

2 – Techniczne pliki cookies

  1. Istnieje wiele technologii używanych do przechowywania informacji na komputerze użytkownika, które są następnie zbierane przez witryny. Wśród nich najbardziej znane i używane są pliki cookie HTML. Są one używane do nawigacji i ułatwiają dostęp i korzystanie z witryny przez użytkownika. Są one niezbędne do przesyłania komunikatów w sieci elektronicznej, to znaczy, aby dostawca mógł świadczyć usługę żądaną przez klienta.
  2. Ustawienia zarządzania lub dezaktywacji plików cookie mogą się różnić w zależności od używanej przeglądarki internetowej. Niemniej jednak użytkownik może zarządzać lub zażądać ogólnej dezaktywacji lub anulowania plików cookie, modyfikując ustawienia swojej przeglądarki internetowej. Ta dezaktywacja może spowolnić lub uniemożliwić dostęp do niektórych części witryny.
  3. Korzystanie z technicznych plików cookie umożliwia bezpieczne i wydajne korzystanie z witryny.
  4. Pliki cookie, które są wstawiane do przeglądarki i przesyłane z powrotem za pośrednictwem Google Analytics lub za pośrednictwem usługi statystyk blogerów lub podobnych, są techniczne tylko wtedy, gdy są używane bezpośrednio przez właściciela witryny w celu optymalizacji samej witryny. Właściciel może zbierać informacje w formie zagregowanej na temat liczby użytkowników i sposobu, w jaki odwiedzają oni witrynę. W tych warunkach, te same zasady, w zakresie informacji i zgody, dotyczą plików cookie analitycznych.
  5. Jeśli chodzi o czas trwania, możemy wyróżnić tymczasowe pliki cookie sesji, które są usuwane automatycznie po zakończeniu sesji przeglądania i są używane do identyfikacji użytkownika, a tym samym do uniknięcia logowania się na każdej odwiedzanej stronie, oraz te stałe, które pozostają aktywne na komputerze do czasu wygaśnięcia lub anulowania przez użytkownika.
  6. Pliki cookie sesji mogą być instalowane w celu umożliwienia dostępu do zastrzeżonej strefy portalu jako uwierzytelnionego użytkownika.
  7. Nie są one przechowywane na stałe, ale tylko na czas trwania sesji i znikają po zamknięciu przeglądarki. Ich użycie jest ściśle ograniczone do transmisji identyfikatorów sesji składających się z liczb losowych generowanych przez serwer, które są niezbędne do umożliwienia bezpiecznej i wydajnej eksploracji witryny.

3 – Pliki cookie stron trzecich

  1. Jeśli chodzi o pochodzenie, rozróżniamy pliki cookie wysyłane do przeglądarki bezpośrednio z witryny, którą odwiedzasz, od plików cookie stron trzecich wysyłanych do komputera z innych witryn, a nie z tej, którą odwiedzasz.
  2. Trwałe pliki cookie są często plikami cookie stron trzecich.
  3. Większość plików cookie stron trzecich składa się z plików cookie śledzących używanych do identyfikacji zachowań online, zrozumienia zainteresowań, a następnie dostosowania propozycji reklamowych dla użytkowników.
  4. Mogą być instalowane analityczne pliki cookie stron trzecich. Są one wysyłane z domen wspomnianych stron trzecich zewnętrznych w stosunku do witryny.
  5. Analityczne pliki cookie stron trzecich są używane do wyszukiwania informacji na temat zachowania użytkowników na win-project.eu. Ankieta jest przeprowadzana anonimowo, w celu monitorowania wydajności i poprawy użyteczności witryny. Profilujące pliki cookie stron trzecich służą do tworzenia profili związanych z użytkownikami, w celu proponowania komunikatów reklamowych zgodnych z wyborami wyrażonymi przez samych użytkowników.
  6. Korzystanie z tych plików cookie podlega zasadom ustanowionym przez same strony trzecie, dlatego zachęca się użytkowników do zapoznania się z polityką prywatności i wskazówkami dotyczącymi zarządzania lub wyłączania plików cookie opublikowanymi na ich stronach internetowych.

IV – PRZETWARZANE DANE

1 – Tryb przetwarzania danych

  1. Jak każda inna strona internetowa, ta strona również korzysta z plików dziennika, w których przechowywane są informacje. Informacje są zbierane w sposób automatyczny podczas wizyt użytkowników i mogą to być:
    • adres protokołu internetowego (IP);
    • typ przeglądarki i parametry urządzenia używanego do połączenia się z witryną;
    • nazwa dostawcy usług internetowych (ISP);
    • data i godzina wizyty;
    • strona internetowa pochodzenia odwiedzającego (przekierowanie) i wyjście;
    • ewentualnie liczba kliknięć.
  2. Powyższe informacje są przetwarzane w formie zautomatyzowanej i zbierane w formie wyłącznie zagregowanej w celu weryfikacji poprawnego funkcjonowania witryny oraz ze względów bezpieczeństwa. Takie informacje będą przetwarzane zgodnie z uzasadnionymi interesami właściciela.
  3. Ze względów bezpieczeństwa (filtry antyspamowe, zapory ogniowe, wykrywanie wirusów), automatycznie rejestrowane dane mogą również obejmować dane osobowe, takie jak adres IP. Adres IP może być wykorzystywany, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w celu blokowania prób uszkodzenia samej witryny lub uszkodzenia innych użytkowników, lub w każdym przypadku działań szkodliwych lub przestępczych. Takie dane nigdy nie są wykorzystywane do identyfikacji lub profilowania użytkownika, ale tylko do ochrony witryny i jej użytkowników, takie informacje będą traktowane zgodnie z uzasadnionymi interesami właściciela.
  4. Jeśli witryna umożliwia wstawianie komentarzy lub w przypadku konkretnych usług wymaganych przez użytkownika, w tym możliwości wysłania Curriculum Vitae w celu ewentualnego nawiązania stosunku pracy, witryna automatycznie wykrywa i rejestruje niektóre dane identyfikacyjne użytkownika, w tym adres e-mail. Dane te są dobrowolnie udostępniane przez użytkownika podczas żądania świadczenia usługi. Wstawiając komentarz lub inne informacje, użytkownik wyraźnie akceptuje politykę prywatności, a w szczególności zgadza się, że włączone treści są swobodnie rozpowszechniane osobom trzecim. Otrzymane dane będą wykorzystywane wyłącznie w celu świadczenia żądanej usługi i tylko przez czas niezbędny do świadczenia usługi.
  5. Informacje, które użytkownicy witryny będą uważać za stosowne, aby upublicznić za pośrednictwem usług i narzędzi udostępnianych im, są udostępniane przez użytkownika świadomie i dobrowolnie. Tym samym witryna ta jest zwolniona z wszelkiej odpowiedzialności za jakiekolwiek naruszenie prawa. Użytkownik jest zobowiązany do sprawdzenia, czy ma pozwolenie na wprowadzanie danych osobowych osób trzecich lub treści chronionych normami krajowymi i międzynarodowymi.

2 – Cel przetwarzania danych

  1. Dane gromadzone przez witrynę podczas jej działania są wykorzystywane wyłącznie do celów wskazanych powyżej i przechowywane przez czas ściśle niezbędny do przeprowadzenia określonych działań i w każdym razie nie dłużej niż przez 2 lata.
  2. Dane wykorzystywane do celów bezpieczeństwa (blokowanie prób uszkodzenia witryny) są przechowywane przez czas ściśle niezbędny do osiągnięcia wcześniej wskazanego celu.

3 – Dane dostarczone przez użytkownika

  1. Jak wskazano powyżej, opcjonalne, wyraźne i dobrowolne wysyłanie wiadomości e-mail na wskazane adresy w tej witrynie wiąże się z późniejszym pozyskaniem adresu nadawcy, niezbędnego do odpowiadania na żądania, a także wszelkich innych danych osobowych zawartych w wiadomości.
  2. Konkretne informacje podsumowujące będą stopniowo raportowane lub wyświetlane na stronach witryny przeznaczonych do konkretnych usług na żądanie.

4 – Pomoc w konfiguracji przeglądarki

  1. Użytkownik może również zarządzać plikami cookie za pomocą ustawień swojej przeglądarki. Jednak usunięcie plików cookie z przeglądarki może spowodować usunięcie preferencji ustawionych dla witryny.
  2. Aby uzyskać więcej informacji i pomocy, możesz również odwiedzić specjalną stronę pomocy przeglądarki internetowej, której używasz:

V. PRAWA UŻYTKOWNIKA

  1. Artykuł 13, ust. 2 Rozporządzenia UE 2016/679 wymienia prawa użytkownika.
  2. Witryna win-project.eu zamierza zatem poinformować użytkownika o istnieniu:
    • prawa strony zainteresowanej do żądania od administratora danych dostępu do danych osobowych (art. 15 Rozporządzenia UE), ich aktualizacji (art. 7, ust. 3, lit. a) Dekretu Ustawodawczego 196/2003), sprostowania (art. 16 Rozporządzenia UE), integracji (art. 7, ust. 3, lit. a) Dekretu Ustawodawczego 196/2003) lub ograniczenia przetwarzania, które go dotyczy (art. 18 Rozporządzenia UE) lub sprzeciwienia się, z uzasadnionych powodów, ich przetwarzaniu (art. 21 Rozporządzenia UE), a także prawa do przenoszenia danych (art. 20 Rozporządzenia UE);
    • prawa do żądania anulowania (art. 17 Rozporządzenia UE), przekształcenia w formę anonimową lub zablokowania danych przetwarzanych z naruszeniem prawa, w tym tych, które nie muszą być przechowywane do celów, dla których dane zostały zebrane lub następnie przetworzone (art. 7, ust. 3, lit. b) Dekretu Ustawodawczego 196/2003);
    • prawa do uzyskania poświadczenia, że operacje aktualizacji, sprostowania, integracji danych, anulowania, zablokowania danych, przekształcenia zostały przekazane do wiadomości, również w odniesieniu do ich treści, tym, którym dane zostały przekazane lub rozpowszechnione, z wyjątkiem przypadku, gdy takie spełnienie okaże się niemożliwe lub wiąże się z użyciem środków ewidentnie niewspółmiernych do chronionego prawa (art. 7, ust. 3, lit. c) Dekretu Ustawodawczego nr 196/2003);
  • Żądania można przesyłać do administratora danych, bez formalności lub, alternatywnie, korzystając z modelu dostarczonego przez Gwaranta Ochrony Danych Osobowych, lub wysyłając wiadomość e-mail na adres: info@win-project.eu
  • Jeśli przetwarzanie opiera się na art. 6, ust. 1, lit. a) – wyraźna zgoda na użycie – lub na art. 9, ust. 2, lit. a) – wyraźna zgoda na użycie danych genetycznych, biometrycznych, związanych ze zdrowiem, ujawniających przekonania religijne, filozoficzne lub przynależność związkową, ujawniających pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne – użytkownik ma prawo do odwołania zgody w dowolnym momencie bez uszczerbku dla zgodności z prawem przetwarzania opartego na zgodzie udzielonej przed odwołaniem.
  • Podobnie, w przypadku naruszenia prawa, użytkownik ma prawo do wniesienia skargi do Gwaranta Ochrony Danych Osobowych, jako organu odpowiedzialnego za monitorowanie przetwarzania we Włoszech.
  • Aby uzyskać bardziej szczegółowe informacje na temat praw, które z nim konkurują, zobacz artykuły 15 i nast. Rozporządzenia UE 2016/679 i art. 7 Dekretu Ustawodawczego 196/2003.

VI. TRANSFER DANYCH DO KRAJÓW POZAUE

  1. Ta strona może udostępniać niektóre zebrane dane usługom zlokalizowanym poza obszarem Unii Europejskiej. W szczególności dotyczy to Google, Facebooka i Microsoftu (LinkedIn) za pośrednictwem wtyczek społecznościowych i usługi Google Analytics. Transfer jest autoryzowany i ściśle regulowany przez art. 45, ust. 1 Rozporządzenia UE 2016/679, dla którego nie jest wymagana dalsza zgoda. Wyżej wymienione firmy gwarantują swoje przestrzeganie Tarczy Prywatności.
  2. Dane nigdy nie będą przekazywane do krajów trzecich, które nie spełniają warunków określonych w art. 45 i nast. Rozporządzenia UE.

VII. BEZPIECZEŃSTWO DOSTARCZONYCH DANYCH

  1. Ta strona traktuje dane użytkowników w sposób zgodny z prawem i poprawny, przyjmując odpowiednie środki bezpieczeństwa, aby zapobiec nieautoryzowanemu dostępowi, ujawnieniu, modyfikacji lub nieautoryzowanemu zniszczeniu danych. Przetwarzanie odbywa się za pomocą narzędzi informatycznych i / lub telematycznych, z metodami organizacyjnymi i z logiką ściśle związaną ze wskazanymi celami.
  2. Oprócz właściciela, w niektórych przypadkach dostęp do danych mogą mieć kategorie pracowników zaangażowanych w organizację strony (personel administracyjny, handlowy, marketingowy, prawnicy, administratorzy systemu) lub podmioty zewnętrzne (takie jak zewnętrzni dostawcy usług technicznych, firmy pocztowe, dostawcy hostingu, firmy informatyczne, agencje komunikacyjne).

VIII. ZMIANY W NINIEJSZYM DOKUMENCIE

  1. Ten dokument, opublikowany na stronie: https://win-project.eu/privacy-policy stanowi politykę prywatności tej strony.
  2. Może ulec zmianom lub aktualizacjom. Użytkowników zachęca się do okresowego przeglądania tej strony, aby zawsze być na bieżąco z najnowszymi wiadomościami legislacyjnymi.
  3. Poprzednie wersje dokumentu będą nadal dostępne na tej stronie.
  4. Dokument został zaktualizowany 14/11/2022 w celu zapewnienia zgodności z przepisami prawa w tym zakresie, w szczególności zgodnie z rozporządzeniem UE 2016/679.

Korzyści płynące z neuroinkluzywnych miejsc pracy

Co zyskuje organizacja, wspierając neuroróżnorodność?

  • Większa innowacyjność dzięki różnorodnym perspektywom poznawczym i pomysłom.
  • Wyższy poziom zaangażowania i poczucie przynależności, co przekłada się na mniejszą rotację pracowników.
  • Silniejsza marka pracodawcy oparta na otwartości, różnorodności i empatii.
  • Usprawnione procesy i narzędzia dzięki wdrożeniu ustrukturyzowanych kalendarzy zadań, kamieni milowych i systematycznych działań następczych.
  • Lepsze zarządzanie talentami poprzez regularną informację zwrotną, mobilność wewnętrzną i zróżnicowany zakres obowiązków.

 

Neuroinkluzja jako atut organizacyjny

Stawiając wrażliwość i dostępność w centrum projektowania procesów i miejsc pracy, organizacja tworzy kulturę, w której każdy pracownik — niezależnie od profilu neurologicznego — może w pełni zrealizować swój potencjał.

Zdrowie psychiczne a neuroróżnorodność

Neurodywersja często wiąże się zarówno z problemami ze zdrowiem psychicznym, jak i trudnościami w nauce. Może ona również zwiększać ryzyko wystąpienia schorzeń wtórnych, takich jak lęk czy depresja. Badania wskazują, że około 60% osób z autyzmem lub ADHD doświadcza w pewnym momencie życia epizodów lękowych lub depresyjnych.

To nakładanie się zjawisk wynika z dwóch głównych przyczyn:

  • Czynniki wewnętrzne, takie jak nadwrażliwość sensoryczna lub trudności z funkcjonowaniem wykonawczym
  • Presja zewnętrzna, w tym oczekiwania społeczne i wymagania otoczenia

 

Tożsamość, poczucie przynależności i maskowanie

Osoby o odmienności neurologicznej często borykają się z większymi trudnościami w budowaniu stabilnego poczucia tożsamości. Powtarzające się doświadczenia związane z poczuciem odmienności, wykluczenia społecznego lub niezrozumienia mogą:

  • Obniżona samoocena
  • Wzrost poczucia izolacji
  • Zwiększona podatność na lęk i depresję


Aby sobie z tym poradzić, wiele osób opracowuje strategie maskowania.

Maskowanie polega na tłumieniu naturalnych zachowań lub naśladowaniu zachowań osób neurotypowych w celu „dopasowania się”. Chociaż może to pomóc w krótkoterminowej adaptacji społecznej, wiąże się to z pewnymi kosztami.

Długotrwałe maskowanie może prowadzić do:

  • Przewlekłe wyczerpanie
  • Zwiększony poziom stresu
  • Ograniczona zdolność uczenia się
  • Trudności z rozwiązywaniem problemów
  • Poczucie nieszczerości
  • Wypalenie zawodowe


Z biegiem czasu ciągłe ukrywanie swoich naturalnych cech może negatywnie wpłynąć na zdrowie psychiczne i obniżyć ogólne samopoczucie.

Niedopasowanie edukacyjne

Wiele z tych wyzwań wynika z niedopasowania między:

  • Wymagania społeczne i środowiskowe
  • Sposób funkcjonowania funkcji wykonawczych u osób z neurodywergencją


Standaryzowane metody nauczania są zazwyczaj dostosowane do stylu poznawczego większości uczniów. W rezultacie mogą one kolidować z:

  • Nadwrażliwość sensoryczna
  • Różnice w regulacji uwagi
  • Intensywne skupienie na konkretnych zainteresowaniach


Co ważne, osoby o odmienności neurologicznej często wykazują duży potencjał intelektualny. Jednak trudności z koncentracją, przeciążenie sensoryczne lub bardzo wąskie zainteresowania mogą utrudniać im funkcjonowanie w tradycyjnych środowiskach edukacyjnych.

Stworzenie bardziej elastycznych i dostosowanych do potrzeb systemów może znacząco poprawić zarówno zdrowie psychiczne, jak i wyniki w nauce.

Kontekst międzykulturowy

Ważne jest, aby dostrzec znaczenie norm i wzorców społeczno-kulturowych, które wyznaczają kryteria oceny tego, na ile dana osoba wpisuje się w swoje otoczenie, oraz wskazują bariery mogące utrudniać pełną realizację jej potencjału. Współczesne podejście do neuroróżnorodności zakłada, że krytyczna analiza norm kulturowych i ram społecznych ma zasadnicze znaczenie dla opracowania metod wsparcia, które rzeczywiście odpowiadają potrzebom osób o zróżnicowanych profilach neurologicznych. W rezultacie tworzenie środowisk dostosowanych do potrzeb staje się fundamentalnym aspektem budowania społeczności bardziej sprzyjających integracji.

Neuroróżnorodność można rozumieć jako aspekt różnic indywidualnych kształtowanych przede wszystkim przez wymagania środowiskowe – łatwość lub trudność w dostosowywaniu się do różnych okoliczności. Ponadto neuroróżnorodność ma znaczący wpływ na zdrowie psychiczne, tożsamość i ogólne samopoczucie, kształtując sposób, w jaki jednostki postrzegają świat i wchodzą z nim w interakcję.

Model kliniczny a model społeczny neuroróżnorodności

W dyskusjach na temat neuroróżnorodności stosuje się dwie główne perspektywy służące zrozumieniu różnic neurologicznych: model kliniczny (medyczny) oraz model społeczny. Chociaż podejścia te różnią się między sobą, mogą one współdziałać, przyczyniając się do stworzenia pełniejszego i bardziej sprzyjającego zrozumienia.

Model kliniczny

Model kliniczny opiera się na formalnych systemach diagnostycznych, takich jak Podręcznik diagnostyczny i statystyczny zaburzeń psychicznych (DSM-5) oraz Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób (ICD-11).

Podejście to:

  • Koncentruje się na rozpoznawaniu objawów, wyzwań i trudności funkcjonalnych
  • Wykorzystuje ustrukturyzowane kryteria diagnostyczne
  • Wspiera dostęp do terapii, udogodnień i opieki medycznej

 

Dlaczego ma to znaczenie:

W placówkach opieki zdrowotnej model ten ma zasadnicze znaczenie. Pomaga specjalistom w opracowywaniu ukierunkowanych działań i zapewnianiu odpowiedniego wsparcia.

Jego ograniczenia:

Stosowany samodzielnie model kliniczny może nieumyślnie sprowadzać osoby o neurodiversji do listy deficytów. Taka perspektywa może przyczyniać się do poczucia bezradności, negatywnego obrazu siebie lub obniżonej samooceny.

Model społeczny

Model społeczny oferuje uzupełniającą perspektywę. Zamiast skupiać się przede wszystkim na deficytach, kładzie nacisk na rolę środowiska i społeczeństwa.

To podejście:

  • Uznaje różnice neurologiczne za naturalne odmiany w ramach różnorodności ludzkiej
  • Podkreśla bariery środowiskowe i kulturowe
  • Postrzega wiele wyzwań jako „niedopasowanie” między jednostkami a ich otoczeniem
  • Koncentruje się na dostosowywaniu systemów i środowisk, a nie tylko samych jednostek

 

Główna idea:

Trudności nie są postrzegane wyłącznie jako cechy wewnętrzne, ale często jako wynik barier strukturalnych i społecznych.

Model społeczny nie zaprzecza istnieniu potrzeb w zakresie wsparcia. Zamiast tego przedstawia je w nowym kontekście – dostępności, integracji i projektowania systemowego. Podkreśla również mocne strony i potencjał, które mogą wynikać z alternatywnego rozwoju neurologicznego. 

Dlaczego oba modele mają znaczenie

Zrozumienie związku między modelem klinicznym a modelem społecznym pozwala na:

  • Komunikacja sprzyjająca większej integracji
  • Skuteczniejsze strategie wsparcia
  • Głębsze zrozumienie zróżnicowanych profili funkcjonowania
  • Zrównoważone podejście uwzględniające zarówno potrzeby, jak i mocne strony

Modele te wspólnie przyczyniają się do promowania integracyjnego podejścia do neuroróżnorodności — podejścia, które uwzględnia wyzwania, a jednocześnie docenia różnice neurologiczne jako część naturalnej zmienności ludzkiej.

Neurodywersja

Termin „neurodywersja” odnosi się do osób, których sposoby myślenia, komunikowania się oraz ogólne funkcjonowanie w życiu codziennym znacznie odbiegają od utrwalonych norm społecznych i kulturowych. Zamiast traktować te różnice jako patologię, termin ten określa alternatywne ścieżki rozwoju neurologicznego oraz podkreśla specyficzne mechanizmy adaptacyjne i potrzeby edukacyjne osób uznawanych za odbiegające od normy lub nietypowe*.

Osoby z neurodywersją często wykazują wyjątkowe cechy, które mogą stanowić zarówno wyzwania, jak i atuty w różnych dziedzinach – od edukacji po środowisko zawodowe. Uznanie tej różnorodności profili poznawczych pozwala na opracowanie podejść opartych na inkluzywności, które wspierają i maksymalizują ich potencjał**.

*McLennan, H., Aberdein, R., Saggers, B., Gillett‑Swan, J., & Gillett‑Swan, J. (2025). Thirty years on from Sinclair: A scoping review of neurodiversity definitions and conceptualisations in empirical research. Review Journal of Autism and Developmental Disorders. Advance online publication. https://doi.org/10.1007/s40489-025-00493-2
** Dwyer, P. (2022). The neurodiversity approach(es): What are they and what do they mean for researchers? Human Development, 66(2), 73‑92. https://doi.org/10.1159/000523723

Neuroróżnorodność

Neuroróżnorodność to pojęcie parasolowe. W najszerszym i najbardziej uniwersalnym znaczeniu odnosi się ono do naturalnego zakresu różnic w budowie i funkcjonowaniu mózgu. Stanowi interdyscyplinarne ramy łączące podejścia biologiczne, psychologiczne i społeczne w celu zrozumienia różnic w funkcjonowaniu ludzkiego układu nerwowego.

Pojęcie to podkreśla, że zróżnicowanie w zakresie przetwarzania informacji, reakcji emocjonalnych i strategii adaptacyjnych stanowi naturalną część ludzkiej egzystencji. Kluczowym aspektem tego podejścia jest przekonanie, że różnorodność neurologiczną należy postrzegać w kontekście integralności jednostki, a nie wyłącznie jako kryterium klasyfikacji medycznej. W rezultacie neuroróżnorodność stanowi ramy dla ponownej interpretacji tradycyjnych modeli diagnostycznych i interwencyjnych, podkreślając znaczenie integracji wiedzy naukowej z potrzebami społecznymi.

Reagowanie na przeciążenie lub wyłączenie

Przeciążenie może wystąpić, gdy wymagania sensoryczne, emocjonalne lub poznawcze przekraczają możliwości danej osoby. Reakcja wycofania może objawiać się wycofaniem, milczeniem, spowolnieniem reakcji lub trudnościami w mówieniu.

Kiedy tak się dzieje:

  • Zachowaj spokój.
  • Ogranicz pilne wymagania.
  • Unikaj naciskania na udzielenie wyjaśnień.
  • Zaproponuj chwilę spokoju lub krótką przerwę.
  • Później porusz tę sprawę na osobności.
  • Nie interpretuj milczenia jako buntu, braku zainteresowania lub niekompetencji.


Wspierające reakcje wzmacniają zaufanie. Reakcje impulsywne lub publiczne mogą wyrządzić długotrwałą szkodę.

Zapobieganie wypaleniu zawodowemu i dobre samopoczucie

Pracownicy o odmiennej funkcjonowości neurologicznej mogą być bardziej narażeni na wypalenie zawodowe, gdy warunki pracy są nieprzewidywalne, powodują nadmierną stymulację lub są niejasne.

Do typowych czynników ryzyka należą:

  • Ciągłe przerwy
  • Niejasne oczekiwania
  • Nadmierne wymagania społeczne
  • Brak czasu na regenerację
  • Duży wysiłek związany z ukrywaniem swoich uczuć


Zapobieganie wypaleniu zawodowemu obejmuje:

  • Jasno określone priorytety
  • Ustrukturyzowane planowanie obciążenia pracą
  • Elastyczne dostosowywanie tempa pracy, gdy jest to możliwe
  • Przewidywalna kultura spotkań
  • Szacunek dla przerw i granic


Dbanie o dobre samopoczucie powinno mieć charakter proaktywny, a nie reaktywny. Czekanie, aż ktoś poczuje się przytłoczony, często oznacza, że jest już za późno.

Maskowanie i jego skutki

Termin „maskowanie” odnosi się do świadomego lub nieświadomego tłumienia naturalnych zachowań w celu sprawiania wrażenia osoby „typowej” lub społecznie akceptowanej.

Przykłady obejmują:

  • Wymuszanie kontaktu wzrokowego
  • Naśladowanie stylów komunikacji
  • Ukrywanie dyskomfortu sensorycznego
  • Unikanie proszenia o wyjaśnienia


Ukrywanie swoich emocji może poprawić krótkoterminową akceptację społeczną, ale często wiąże się ze znacznymi kosztami poznawczymi i emocjonalnymi.

Długotrwałe ukrywanie emocji może przyczyniać się do:

  • Przewlekłe wyczerpanie
  • Zwiększony poziom stresu
  • Ograniczona zdolność uczenia się
  • Trudności z rozwiązywaniem problemów
  • Poczucie nieszczerości
  • Wypalenie zawodowe


Środowisko sprzyjające integracji osób z zaburzeniami neurologicznymi zmniejsza presję związaną z ukrywaniem swoich cech, ponieważ akceptuje różne style komunikacji i pracy.

Studium przypadku B

Początek programu „Structured Success”

Trzy dni przed rozpoczęciem pracy Alex otrzymał pocztą elektroniczną „Przewodnik przed przybyciem”. Zawierał on zdjęcie drzwi wejściowych, plan biura, imię i nazwisko osoby odpowiedzialnej za wdrożenie (Sary) oraz harmonogram na pierwszy tydzień. Wspomniano w nim również, że obowiązuje strój „nieformalny/wygodny”, a lunch odbędzie się o godz. 13:00 w strefie ciszy.

Pierwszego dnia Sarah przywitała Alexa przy wejściu. Biurko Alexa znajdowało się w cichym kącie, a wszystkie szafki z materiałami biurowymi były wyraźnie oznaczone. Kierownik wysłał już wcześniej do zespołu e-mail przedstawiający Alexa, więc nie musiał on wygłaszać publicznego przemówienia.

Zamiast jednej maratonowej sesji szkolenie podzielono na małe, łatwe do opanowania etapy rozłożone na dwa tygodnie. Alex otrzymała folder cyfrowy zawierający te same informacje w formacie wideo z napisami oraz listę kontrolną w formacie PDF do wydrukowania. Podczas pierwszej rozmowy indywidualnej kierownik zapytał: „Czy są jakieś zmiany w miejscu pracy lub w naszej komunikacji, które pomogłyby ci pracować najlepiej? Nie musisz dzielić się żadnymi szczegółami medycznymi – po prostu daj nam znać, czego potrzebujesz”.

Twoje zadanie: Zidentyfikuj „najlepsze praktyki”. Co poszło dobrze w tym scenariuszu? Wymień co najmniej 4 pozytywne działania na podstawie podanych źródeł.

Studium przypadku A

Początek typu „albo się utrzymasz, albo utoniesz”

W poniedziałek rano Alex przybył do biura, ale nie był pewien, którym wejściem skorzystać, ponieważ budynek miał trzy. Po znalezieniu recepcji poinformowano go, że kierownik jest na pilnym spotkaniu i nie zostawił żadnych instrukcji.

W końcu Alex usiadł w miejscu o dużym natężeniu ruchu, obok hałaśliwego ekspresu do kawy i migoczącej lampy. W południe pojawił się kierownik i natychmiast zabrał Alexa na „krąg powitalny”, gdzie poproszono go, by stanął przed 30 osobami i podzielił się „trzema zabawnymi faktami” na swój temat.

Reszta tygodnia upłynęła w zamęcie długich szkoleń opartych wyłącznie na przekazie ustnym. Kiedy Alex zapytał, czy są jakieś pisemne instrukcje, usłyszał: „Tutaj wolimy uczyć się przez praktykę”. Aby otrzymać słuchawki z redukcją szumów, Alex został poinformowany, że musi złożyć formalny wniosek do działu kadr, dołączając zaświadczenie lekarskie i prywatną diagnozę.

Twoje zadanie: Zidentyfikuj „sygnały ostrzegawcze”. Co poszło nie tak w tej sytuacji? Wymień co najmniej 4 problemy na podstawie podanych źródeł.

Oświadczenie dotyczące dostępności

Dokładamy wszelkich starań, aby nasza strona internetowa była dostępna dla wszystkich.

Niniejsza strona internetowa została zaprojektowana zgodnie z Wytycznymi dotyczącymi dostępności treści internetowych (WCAG) 2.1, poziom AA. Naszym celem jest zapewnienie, by nasze treści były dostrzegalne, obsługiwalne i zrozumiałe dla jak największej liczby użytkowników, korzystających z różnych urządzeń i technologii wspomagających.

Zdajemy sobie sprawę, że ludzie korzystają z treści cyfrowych na różne sposoby. Nasze podejście do dostępności uwzględnia potrzeby wszystkich użytkowników poprzez dążenie do jasnego języka, spójnej nawigacji, przewidywalnych interakcji oraz ograniczenia zbędnego przeciążenia sensorycznego tam, gdzie to możliwe. Dostępność to proces ciągły, dlatego nieustannie weryfikujemy i ulepszamy nasze rozwiązania projektowe oraz wybór treści, mając na uwadze zasadę inkluzywności.

Jeśli napotkasz jakiekolwiek trudności w dostępie do treści na tej stronie internetowej lub masz sugestie dotyczące ulepszeń, czekamy na Twoją opinię. Skontaktuj się z nami pod adresem:

E-mail: accessibility@xxx.com

Dołożymy wszelkich starań, aby niezwłocznie odpowiedzieć i zająć się zgłoszonymi kwestiami dotyczącymi dostępności.

Dowiedz się więcej o tym podejściu

Niniejszy przewodnik został opracowany z uwzględnieniem zasad projektowania uniwersalnego i pokazuje, jak dostosować fizyczne miejsca pracy oraz praktyki organizacyjne, aby zapewnić wsparcie wszystkim pracownikom, ze szczególnym uwzględnieniem osób o profilach neuroróżnorodności.

Znajdziesz tu szczegółowy plan działania, obejmujący kluczowe etapy cyklu życia pracownika:

  • Budowanie świadomości: przejście od zwykłego przestrzegania zasad do dogłębnej edukacji kadry kierowniczej i zespołów.
  • Fizyczna i cyfrowa przestrzeń pracy: praktyczne zmiany mające na celu ograniczenie przeciążenia sensorycznego i oporu poznawczego.
  • Zmiany operacyjne: nowe podejście do prowadzenia spotkań, udzielania informacji zwrotnej oraz organizowania codziennej komunikacji.

 

Zdajemy sobie sprawę, że każda organizacja jest wyjątkowa. Niektóre z proponowanych tu rozwiązań mogą nie być od razu możliwe do wdrożenia ze względu na ograniczenia budżetowe, układ przestrzenny lub specyfikę branży.

Ponadto należy pamiętać, że nie ma dwóch pracowników o odmienności neurologicznej, którzy mieliby identyczne potrzeby. To, co pomaga jednej osobie, dla innej może być obojętne, a nawet rozpraszające.

Celem niniejszego przewodnika nie jest przedstawienie sztywnego zestawu zasad, ale pomoc w rozwijaniu „elastyczności” organizacji. Tworząc kulturę otwartości i przejrzystości, robicie Państwo coś więcej niż tylko wspieranie konkretnej grupy – przygotowujecie swoją organizację na przyszłość.

Warto również podkreślić, że przedstawione tutaj rozwiązania przynoszą korzyści nie tylko osobom borykającym się z konkretnymi barierami – mogą z nich skorzystać wszyscy członkowie organizacji.

 

Przejdź do treści